Overzicht artikelen


Zomervragen 2013

Niet iedereen is alleen maar tijdens de laatste weken van het jaar bezig om Oude Kerstversiering te verzamelen. Velen zijn het hele jaar op pad om hun collectie aan te vullen. Dat houdt dan ook in dat ik tijdens het hele jaar vragen toegezonden krijg. De meeste kan ik afdoen met een kort antwoord maar bij sommige moet ik wat onderzoek doen en mijn mening met afbeeldingen extra opluisteren. Vragen die voor andere verzamelaars interessant zijn plaats ik dan ook regelmatig op de site. Enkele vragen die in de zomer binnen kwamen wil ik hier behandelen om misverstanden te voorkomen. Natuurlijk ben ik niet alwetend maar neem van mij aan, dat iets vanaf een (slechte) foto moeten beoordelen, niet altijd meevalt. Daarom moeten er dikwijls betere afbeeldingen of een betere uitleg van de gestelde vraag plaatsvinden om tot een goed oordeel te kunnen komen. Maar dan nog kan het voorkomen dat ik er faliekant naast zit. Daarom heb ik uw medewerking nodig om zoveel mogelijk gegevens te verzamelen. Daar kunnen we dan allemaal ons voordeel uit halen. Niet dan?


kerstmanDe doorgezaagde Kerstman

In het begin van het artikel Wat doen Kerstmannen in hun vrije tijd verwijs ik naar Emmie die dacht dat de Kerstmannen van Elastolin konden zijn. Ik had al uitgezocht dat Elastolin een handelsmerk was van het Duitse bedrijf Ottto & Max Hausser maar voor de duidelijkheid heb ik hier een doorgezaagde Kerstman afgebeeld. Deze ontving ik samen met 6 andere musicerende Kerstmannen van Ans. Zij bleek een partijtje kerstversiering gekocht te hebben waarbij in een doos ook de Kerstmannen zaten. Ze wilde weten of het om Elastolin ging en hoe oud ze waren. Op de doos waarin de Kerstmannen zaten, was geen merkteken of iets dergelijks te zien. Jammer want nu weten we nog niet waar ze vandaan komen.
kerstmanMijn antwoord aan haar was: “De doorgezaagde Kerstman van jou is een harde plastic soort en zoals ik op de site al schreef moeten die uit de jonge periode zijn. Als je oude Elastolinfiguren doorzaagt dan kom je ijzerdraad tegen.” De Kerstmannen lijken wat materiaal betreft op de kabouters die te zien zijn op blz. 62 van deel 2. In de video bij de rubriek Opletten zijn een paar Engelenhoofdjes te zien die ook van een harde plastic soort gemaakt zijn. Alfred kocht deze Engelen als zijnde antiek maar die bleken ook, na doorzaging van eentje, van jong compositiemateriaal gemaakt te zijn.
Als ik in “Wat doen Kerstmannen in hun vrije tijd” het verhaal van Josine nog eens lees en het gegeven dat zij ze toen bij een handelaar gekocht heeft die een “Antiekwinkel” had in Maarssen bekruipt mij het gevoel dat Josine belazerd is. De verkoper, die niet gehinderd werd door kennis van zaken, verkocht de Kerstmannen als oud en uit de periode rond 1920!

De doorgezaagde Kerstman heeft een doorsnede van 2cm. De ribbels in het plastic materiaal zijn ontstaan tijdens het doorzagen. Er zijn verzamelaars die beweren dat het materiaal van de musicerende Kerstmannen uit papier-maché zou bestaan. Na doorzaging is bewezen dat van papier-maché geen sprake is.

Ik herhaal mijn vraag: “wie weet meer over deze musicerende Kerstmannen?”



De Media

Zoals u op deze site kunt lezen zijn er de afgelopen jaren vele interviews, radio- en TV-opnames geweest over mijn hobby “het verzamelen van oude Kerstversiering”. In het begin streelt het je ego maar langzamerhand word je toch wat kritischer over de wijze hoe ze met je omgaan. Teksten, ALS ze je toegezonden worden voor evt. correcties moet je vaak herschrijven omdat journalisten niet altijd snappen waar je het over hebt gehad en plaatsen dan de context verkeerd (zie ook het artikel over de Gazet van Antwerpen). Later word je dan geconfronteerd dat op hun artikel copyrechten zitten en het artikel niet op mijn site geplaatst mag worden!! Bij TV of radio-interviews wordt beloofd dat je siteadres of de titel van de boeken in beeld of genoemd gaan worden maar de realiteit is dat zoiets niet of nauwelijks gebeurt. Als ZIJ maar een opname hebben kunnen maken dat is het waar alles om draait!

Afgelopen augustus kreeg ik het verzoek van journaliste Ilse die een artikel over kerstballen maakte voor het Magazine van het VARA-programma Kassa. Of ik informatie aan haar kon verschaffen over “wat voor ballen zijn er te koop, waar en hoe worden ze geproduceerd en waaraan herken je een goede kerstbal”. Ze wilde mijn telefoonnummer om mij eens te bellen als het mij schikte. Ik nam dus aan dat het ging om nieuwe kerstballen.
In mijn antwoord gaf ik aan dat ik weinig verstand had van nieuw materiaal en alleen van oud. Ze schreef toen dat het ook om de geschiedenis en de traditionele productie ging en zij mij de week er op zou bellen. Ging het dan toch om een artikel over oude Kerstballen? Daarop heb ik haar de tekst gezonden “In mijn boeken wordt dat allemaal uitgelegd etc.”. Daarna niets meer van haar vernomen. Ben ik te direct met mijn antwoorden?

Natuurlijk zal ik wel een zeurpiet zijn maar door haar summiere vraagstelling naar mij toe en mijn ervaring op dat gebied had ik zoiets van “daar is er weer eentje die een artikel moet maken waar ik (gratis) tijd in mag stoppen en achteraf waarschijnlijk met de problematiek van herschrijven en copyrechten kom te zitten”.

Gelukkig zijn er ook prettige interviews en opnames geweest in al die jaren maar zoals u uit mijn teksten wel op kunt maken is de lol er bij mij wel een beetje af.

Een Kerststal met figuren van zilver?

kerststal

Van Frans ontving ik een mail met een foto van een kerststal. De tekst luidde:

”Geachte heer Dikken,
Ik ben sinds kort in het bezit van een bijzonder kerstgroepje. Het is afkomstig uit een erfenis van een adellijke familie uit het zuiden van Limburg. De voormalige eigenaresse is onlangs overleden. Ik heb dit beeldje gekregen van haar dochter. Zij herinnert zich dit beeldje al uit haar kinderjaren. Zij is inmiddels bijna 60 jaar oud, dus het beeldje is minimaal 50 jaar oud. Volgens haar eigen zeggen heeft een vriend van haar moeders familie dit ooit aan hen geschonken.
De afmetingen van het beeldje zijn: hoogte 6,5 centimeter, doorsnede bodem 5 centimeter. De zilveren beeldjes zijn amper 1 centimeter hoog en zitten vast aan de bodem. De beeldjes zijn ondanks de kleine afmetingen zeer mooi gedetailleerd. Het boompje is van een soort aardewerk / keramiek.
Mijn vraag aan u is: Herkent u dit beeldje en weet u misschien uit welke periode het dateert?”


Ik schreef Frans dat ik de Kerststal niet kende en vroeg “hoe weet je of het zilver is? Staan er merken in de figuren? Dat zou zeldzaam zijn. Als het zilver zou zijn dan moet het door de “ouderdom” zwart geworden zijn”. Verder gaf ik hem aan dat ik zelf aan beeldjes van tin of lood dacht. Zijn antwoord was dat hij puur afging op wat hem verteld is! Toen ik hem opnieuw antwoordde dat ik toch aan tin of lood dacht schreef hij mij terug: “Hallo Egbert, Ik heb het nog eens samen met mijn vrouw bekeken. Zou inderdaad tin kunnen zijn. Hoe dan ook we vinden het een leuk hebbedingetje. Hartelijk bedankt dat u even de moeite heeft genomen om ernaar te kijken. Trouwens complimenten met uw prachtige boekjes! Groetjes uit zuid Limburg en een fijn weekend!”

Ik wil hiermee aangeven dat vele verzamelaars op deze wijze hun vondsten proberen te verdedigen maar als je ze op de feiten attendeert zijn er gelukkig toch een aantal die zich bezinnen. Hoe vaak hoor ik geen verhalen als: “van Grootmoeder” of “uit een inboedel”. Beste mensen bedenk dat zulke verhalen geen datering is. U kent toch ook dat verhaal “auto was van een oud dametje?”.



kerstmankerstmankerstman

De Overzeese Kerstmannen!

26 augustus 2013: “Hallo Egbert,
Ik ben aan het lezen in de boekjes ... heel erg leuk en informatie genoeg. En vind ze dan ook enig ... en hoop dat er nog 1 komt met de tijd. Want ik blijf kijken, kijken ... en lezen.
Zelf heb ik ook wat oude kerstspullen ... waaronder 3 kerstmannen ... ze zijn van karton ... dus vind ik het moeilijk om te zien of dat ze wel zo oud zijn ... (1920 werd gezegd). Zou u naar de foto's willen kijken ... Ik wordt niet boos als u zegt ... dat is nieuw (haha). Van binnen zijn ze geniet ... 3 maten. Ik hoor graag.
Met vriendelijke groet, Elisabeth”


Als extra informatie wil ik nog aangeven dat Elisabeth 14 dagen voor deze mail mijn drie delen aangeschaft had!! Waarschijnlijk kende ze ook de site nog niet!!
Ik antwoordde haar: “je foto’s bekeken en heb de indruk gekregen dat ze van de jongste periode zijn (waarschijnlijk Russisch materiaal). Hoop niet dat je ze voor antiek gekocht hebt. Als ik het goed zie is de Kerstman, waar aan de onderzijde veel zwarte verf afgebrokkeld is, zelfs gemaakt van tempex!! Op een foto altijd moeilijk om te zien maar de korrelige structuur doet me daar wel aan denken. Ik neem aan dat je o.a. die vrijgekomen witte onderzijde zo in kunt drukken. Verder moet je in het vervolg opletten dat bij oude papieren Kerstmannen de verf/kleur mat is geworden door inwerking van UV-licht en verkleurd is. Ook moeten er duidelijke sporen van slijtage aanwezig zijn en dan vooral aan de onderzijde. Geen slijtage die bewust is aangebracht maar logische slijtage op de plaats waar je een pop aanpakt of neerzet.

Ik hoop dat ik je hiermee geholpen heb en als je weer twijfels hebt over aankopen stuur me gerust een afbeelding. Beste is natuurlijk dat te doen voordat je aankoopt”
.

kerstmankerstmankerstman

Haar tegenreactie was: “Hallo Egbert,
Bedankt voor je antwoordt terug. Ze zijn van karton met nietjes erin. En ze komen uit Amerika ... dat is zeker (alleen ik weet niet of dat een kado vroeger was die van Rusland opgestuurd is) haha...d at kan natuurlijk. Geen tempex ... dat is het niet ... en de verf is mat ... Maar dat is natuurlijk moeilijk te zien op foto ... Als je het in echt ziet en voelt ... is dat beter.
Maar nogmaals ... bedankt voor het bekijken ... en het mailtje terug. Met vriendelijke groet Elisabeth.

Ps ... nee hoor ik vroeg niet of dat het op de site komt ... niet nodig in mijn geval. Wel ben ik benieuwd ... of dat er nog een vierde boekje komt”
.

Ik blijf van mening Elisabeth dat de kartonnen Kerstmannen niet oud zijn. Op de afbeelding waar de nietjes aan de binnenzijde te zien zijn is ook te zien dat het grijze karton een fijne structuur heeft. Vergelijk dat eens met oude kartonnen Kerstmannen dan zul je zien dat het karton anders van kleur en van structuur is. Probleem met karton is dat tot aan de Wende en zelfs na de Wende er voorwerpen van karton gemaakt werden met die oude grove structuur. Ook de dozen waar de kerstballen in werden verpakt deden vaak denken aan onze oude margarine dozen! Toen in het begin van de 90er jaren langzaamaan de (meeste) mengmachines werden vervangen werd ook de structuur van het karton anders. Dit soort poppen kun je bij de firma’s vinden waar ik in verschillende artikelen op deze site al melding van gemaakt heb.